W Fastach uczczono pamięć pacjentów z Choroszczy. Zginęły co najmniej 464 osoby

Przy Pomniku Ofiar Faszyzmu w kolonii Fasty spotkali się przedstawiciele Choroszczy, Dobrzyniewa, szpitala oraz Instytutu Pamięci Narodowej. Uroczystość przypomniała o pacjentach Szpitala Psychiatrycznego im. dr. St. Deresza, zamordowanych przez Niemców pod koniec sierpnia 1941 roku. Wśród uczestników była także rodzina jednego z zabitych. Historyczna liczba ofiar wciąż nie jest pełna – źródła mówią o co najmniej 464 osobach, choć pod opieką lekarzy i mieszkańców przebywało wtedy około 700 chorych.

• Przy pomniku w Fastach oddano hołd pacjentom szpitala
• Zbrodnia objęła cały szpital i opiekę domową
• Pamięć o ofiarach pozostaje częścią historii regionu

Przy pomniku w Fastach oddano hołd pacjentom szpitala

Podczas uroczystości 26 sierpnia wieńce i znicze złożyli dyrektor SPP ZOZ w Choroszczy Andrzej Szewczuk, pracownicy i pacjenci placówki, zastępca burmistrza Choroszczy Grzegorz Gabrian, przedstawiciele władz Gminy Dobrzyniewo oraz białostockiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej.

Obecność rodziny jednego z pacjentów zamordowanych w 1941 roku nadała spotkaniu osobisty wymiar. Wspomnienie ofiar nie ograniczyło się więc do historycznej daty i liczby – przy pomniku pojawili się także bliscy człowieka, którego los został naznaczony tamtą zbrodnią.

85. rocznica zagłady pacjentów przypomniała o odpowiedzialności za osoby wymagające opieki i o znaczeniu ochrony ludzkiego życia, szczególnie w czasach przemocy i prześladowań.

Zbrodnia objęła cały szpital i opiekę domową

Pod koniec sierpnia 1941 roku niemieckie władze okupacyjne zlikwidowały Szpital Psychiatryczny w Choroszczy wraz z systemem opieki domowej. Pacjenci przebywali nie tylko w placówce, lecz także pod opieką lekarzy i mieszkańców.

Były dyrektor szpitala Tadeusz Borowski opisał te wydarzenia w książce „Losy chorych psychicznie ze szpitala w Choroszczy w latach 1939–1945”. Z przedstawionych tam ustaleń wynika, że w Fastach zamordowano co najmniej 464 osoby.

Liczba ta nie musi obejmować wszystkich ofiar. Skoro w tamtym czasie pod opieką lekarzy i mieszkańców znajdowało się około 700 chorych, dokładne odtworzenie losów każdej osoby pozostaje trudnym zadaniem. Kilkunastu pacjentów przeżyło wyłącznie dzięki odwadze opiekunów, którzy zdecydowali się ich ukrywać i chronić.

Pamięć o ofiarach pozostaje częścią historii regionu

Zbrodnia z 1941 roku należy do najtragiczniejszych wydarzeń w dziejach regionu. Uroczystość przy pomniku w Fastach przypomniała, że ofiary nie były anonimową grupą – za każdą z nich kryło się konkretne życie, rodzina i relacje z osobami, które próbowały zapewnić chorym bezpieczeństwo.

Współorganizatorami obchodów były Miejsko-Gminne Centrum Kultury i Sportu w Choroszczy oraz Stowarzyszenie Pamięć i Tożsamość „Skała”.

na podstawie: Urząd Miejski w Choroszczy.