Regiony przy wschodniej granicy chcą większych unijnych dotacji

Przyszłe fundusze Unii Europejskiej powinny mocniej uwzględniać położenie i ryzyko, z jakimi mierzą się regiony przygraniczne – taki postulat padł podczas Forum Spójności i Rozwoju Granicznego w Białymstoku. Samorządowcy proponują bezzwrotne wsparcie dla firm oraz dofinansowanie inwestycji sięgające 95, a w wybranych przypadkach nawet 100 proc. Przedstawicielka Komisji Europejskiej przekazała, że specyfika tych obszarów została już uwzględniona w propozycji przyszłego budżetu.

Jak podał portal pl.news, powołując się na informacje Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego, rozmowa o pieniądzach odbyła się podczas panelu poświęconego nowym ramom finansowym na lata 2028–2034. Forum zorganizowano 4 listopada 2026 w Białymstoku.

Sam PKB nie pokazuje sytuacji regionów granicznych

Marszałek województwa podlaskiego Łukasz Prokorym przekonywał, że podział unijnych środków nie powinien opierać się wyłącznie na PKB na mieszkańca. Jego zdaniem trzeba brać pod uwagę również położenie geopolityczne, ubóstwo, spadek liczby mieszkańców i ryzyko inwestycyjne.

„Trudno porównywać działalność przedsiębiorcy przy granicy z Białorusią czy Rosją z sąsiedztwem Morza Bałtyckiego, państwa niemieckiego czy regionu berlińskiego” – powiedział Prokorym.

Jednym z jego postulatów jest utworzenie bezzwrotnego instrumentu finansowego dla przedsiębiorstw ze wschodniej flanki UE. Miałby pomagać firmom utrzymać konkurencyjność, tworzyć miejsca pracy, rozwijać łańcuchy dostaw i podnosić kwalifikacje pracowników. „Moim zdaniem bez tych środków nie da się zachować konkurencyjności, ponieważ działamy na jednym rynku, konkurujemy na jednym rynku, a szanse mamy zupełnie inne” – podkreślił marszałek.

Prokorym opowiedział się także za dofinansowaniem projektów do 95 proc., a strategicznych inwestycji związanych z bezpieczeństwem – nawet do 100 proc. Taki poziom wsparcia zmniejszyłby wkład własny samorządów i innych beneficjentów. Wśród propozycji znalazły się również wyższe limity pomocy de minimis oraz dodatkowe możliwości finansowania inwestycji przez firmy.

Codziennie nowe informacje z Białegostoku publikujemy na echobialystok.pl. Planujesz wolny czas? Aktualne wydarzenia i imprezy znajdziesz zawsze na echobialystok.pl/wydarzenie.

Apel o wsparcie od Finlandii po Bułgarię

Marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik wskazał, że dofinansowanie inwestycji publicznych w wysokości 90–95 proc. mogłoby odpowiadać na potrzeby regionów przygranicznych. Zwrócił jednak uwagę, że wymagałoby to zapewnienia odpowiednich środków krajowych. Jego zdaniem specjalne wsparcie powinno objąć nie tylko Polskę Wschodnią, lecz także regiony od Finlandii po Bułgarię, z uwzględnieniem ich różnych potrzeb.

Małgorzata Jarosińska-Jedynak z zarządu województwa podkarpackiego wymieniła utracony handel, ograniczoną turystykę i większe ryzyko inwestycyjne jako argumenty za przyznaniem dodatkowych funduszy. Podstawowe finansowanie nadal miałoby natomiast uwzględniać różnice w poziomie rozwoju.

Dyrektor Przedstawicielstwa Komisji Europejskiej w Polsce Katarzyna Smyk oceniła, że propozycja przyszłych Wieloletnich Ram Finansowych uwzględnia już szczególne położenie regionów granicznych. Jak przekazała, aktywność polskich regionów w konsultacjach i rozmowach z Komisją przyniosła efekty.

Postulaty wpisują się w wcześniejszy apel regionów

Uczestnicy forum wskazali również na potrzebę współpracy terytorialnej w układzie północ–południe, między Morzem Bałtyckim a Czarnym. Wspólnym postulatem panelu było dostosowanie polityki spójności do nowych realiów geopolitycznych, tak by wspierała konkurencyjność firm i bezpieczeństwo mieszkańców.

Przed forum, jak informował wcześniej portal, zbierano podpisy pod Deklaracją Regionów Trudnosąsiedzkich. Podczas dyskusji o nowych funduszach powróciły kwestie wsparcia obszarów przygranicznych i uwzględnienia ich szczególnych warunków w polityce Unii.

Źródło: pl.news